Windykacja, wpisy w BIK i upadłość konsumencka
Problemy ze spłatą kredytu nie muszą oznaczać końca świata, choć bank lub firma windykacyjna często stara się wywołać takie wrażenie. Znajomość swoich praw pomaga uniknąć nękania, usunąć błędne wpisy w rejestrach dłużników i, w ostatecznych przypadkach, skorzystać z instytucji upadłości konsumenckiej.
Jak działa windykacja bankowa i jej granice
Bank ma prawo dochodzić spłaty zaległości, jednak jego działania – oraz działania firm windykacyjnych, którym sprzedał wierzytelność – muszą być zgodne z prawem. Windykator nie może stosować gróźb, nękać telefonami w nocy, informować osób trzecich o zadłużeniu ani wywierać presji psychicznej wykraczającej poza dozwolone przypominanie o długu.
Najczęstsze nieprawidłowości windykacyjne
- kontakt telefoniczny lub listowny poza rozsądnymi godzinami, np. w nocy
- ujawnianie informacji o długu rodzinie, sąsiadom lub pracodawcy
- żądanie kwot wyższych niż rzeczywiste zadłużenie, np. z zawyżonymi odsetkami
- groźby wszczęcia postępowania karnego za dług cywilny
- brak odpowiedzi na wniosek o przedstawienie podstawy i wysokości roszczenia
Czym jest BIK i jak sprawdzić swój wpis
Biuro Informacji Kredytowej (BIK) gromadzi dane o historii kredytowej konsumentów. Bank ma obowiązek zgłaszać do BIK rzetelne i aktualne informacje – błędny wpis, np. dotyczący już spłaconego długu, można i należy reklamować. Każdy konsument ma prawo do bezpłatnego wglądu we własne dane przechowywane w BIK.
Jak usunąć błędny wpis w BIK – krok po kroku
- Pobierz raport BIK i zweryfikuj wszystkie dotyczące Cię wpisy.
- Jeśli wpis jest nieaktualny lub błędny, złóż reklamację bezpośrednio do banku, który go zgłosił.
- Bank ma zwykle 30 dni na aktualizację lub usunięcie nieprawidłowej informacji.
- Jeśli bank nie zareaguje, złóż skargę do BIK oraz rozważ zgłoszenie sprawy do UODO lub sądu.
Upadłość konsumencka jako ostatnia droga
Gdy zadłużenie znacznie przekracza możliwości spłaty, a inne rozwiązania – jak negocjacje z bankiem czy restrukturyzacja – zawiodły, warto rozważyć upadłość konsumencką, regulowaną przepisami ustawy Prawo upadłościowe. Postępowanie to prowadzi sąd, który po analizie sytuacji dłużnika może ustalić plan spłaty wierzycieli lub, w określonych przypadkach, całkowicie umorzyć zobowiązania.
| Etap postępowania | Co się dzieje |
|---|---|
| Złożenie wniosku o upadłość | Sąd bada sytuację majątkową i przyczyny niewypłacalności dłużnika |
| Ogłoszenie upadłości | Powołanie syndyka, ustalenie masy majątkowej dłużnika |
| Plan spłaty lub umorzenie | Sąd ustala harmonogram spłat na określony czas lub umarza zobowiązania w całości |
Najczęstsze pytania
Czy firma windykacyjna może zabrać mi majątek bez wyroku sądu?
Nie, egzekucja z majątku wymaga wcześniejszego uzyskania tytułu wykonawczego, czyli prawomocnego wyroku lub nakazu zapłaty zaopatrzonego w klauzulę wykonalności.
Jak długo wpis w BIK utrzymuje się po spłacie długu?
Po całkowitej spłacie zobowiązania wpis pozytywny może być przechowywany za zgodą klienta, natomiast informacje o zaległościach powinny zostać usunięte lub zaktualizowane niezwłocznie po spłacie.
Czy upadłość konsumencka oznacza utratę mieszkania?
Nie zawsze – sąd bierze pod uwagę potrzeby mieszkaniowe dłużnika i w wielu przypadkach z uzyskanych środków wydzielana jest kwota na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych na określony czas.